
|
Sık sorulan sorular |
·
İnfertilite (kısırlık ) nedir?
Çiftin bir yıl boyunca, doğum kontrol yöntemleri uygulamadan
düzenli cinsel ilişkide bulunmasına rağmen gebelik elde
edilememesidir. Toplumda % 10 sıklıkta görülür.
· İnfertilite neden olur ve tedavi
edilebilir mi ?
İnfertilite çiftin sorunudur. Neden tek başına erkek ya da
kadında veya her ikisinden birden olabilir. Bu nedenle hem
erkek, hem de kadın birlikte değerlendirilmelidir. Geçmiş
yıllara göre günümüzde birçok çiftin bebek beklentisi
karşılanabilmektedir.
· Erkekte olabilecek sorunlar nelerdir
?
Erkek yumurta hücreleri (spermler) yeterli sayı, hareketlilik ve
normal şekilde olmalıdırlar. Spermlere ait sorunlar varikosel
(testis damarlarının genişlemesi), inmemiş testis (testisin
kasık kanalına yerleşmesi), ergenlik yaşlarda kabakulak gibi
çocukluk çağının ateşli hastalıklarını geçirmiş olmak ya da
nadiren testislerin doğumsal olarak gelişim bozukluğuna uğramış
olmasından kaynaklanabilir.
Cinsel ilişkiyi başlatıp, bitirecek sertleşme (ereksiyon)
sağlanabilmelidir. Ereksiyon bozuklukları çoğu kez
psikolojiktir. Bazen de diabet, hipertansiyon gibi damarlara
zarar veren sistemik hastalıkların varlığı söz konusu olabilir.
Ayrıca erkeğin iç ve dış genital organları anatomik olarak
normal gelişmiş olmalıdır.
· Kadında olabilecek sorunlar nelerdir
?
Yumurtlamanın olmaması, tüplerde tıkanıklıklar, tüplerle etraf
dokular arasında yapışıklıklar, endometriosis varlığı, rahim
içinde doğuştan veya sonradan meydana gelmiş bozukluklar.
· Düzensiz yumurtlama nedenleri
nelerdir ?
Beyindeki hipotalamus ve hipofiz ile yumurtalıklar
bir düzen içinde çalışır. Bu düzen devam ettiği sürece kadın
düzenli adet görür ve yumurtlama olur. Bu düzeni bozan çeşitli
etkenler yumurtlama bozukluklarına da sebep olur. Yumurta
hücresi gelişimi için hem hipofiz bezi düzenli çalışmalı, hem de
yumurtalıklar buna uyumlu cevap vermelidirler. Hipofiz bezinin
düzensiz çalışmasına ani kilo kaybı, beyin tümörü, ani ruhsal
değişiklikler gibi sorunlar neden olur. Yumurtalıklara ait
sorunlar çoğu kez polikistik over sendromunda olduğu gibi
düzensiz yumurtlama ya da ileri yaşlarda görülen azalmış yumurta
rezervidir.
· Tüplerin tıkanması neye bağlıdır ?
Tüpler çoğu kez geçirilmiş infeksiyona ya da
endometriosis denen hastalığa bağlı tıkanır. Tüplerin kısmen
veya tam tıkanması hem infertiliteye, hem de dış gebeliğe neden
olabilir.
· Rahime ait hastalıklar nelerdir ?
Rahim iç yüzeyinden kaynaklanan polip ya da myomlar
oluşan gebeliğin yerleşmesine izin vermez. Rahimde infeksiyon
olması da buraya gebeliğin yerleşmesini önler. Rahim içinde
doğuştan olan bazı şekil bozuklukları infertilite veya düşüklere
sebep olabilir.
· İnfertilite.tedavisi öncesi yapılması
gereken temel testler nelerdir ?.
Erkekten spermiogram yapılmalıdır. Kadında
jinekolojik muayene ve ultrasonografi yapılır .
Rahim ve tüplerin iç yapısının değerlendirilmesi
histerosalpingiografi denen filmle mümkündür.
Hormonlar adetin 3.-5. günleri arasında yapılacak testlerle
değerlendirilir. (FSH, LH, östrojen, prolaktin, TSH)
· İnfertiliteyle birlikte en çok hangi
hormon hastalıkları görülür ?
İnfertilite ile birlikte en çok görülen hormon
hastalıkları tiroid ve prolaktin hormon bozukluklarıdır.
· Yardımlı üreme teknikleri nelerdir ?
Günlük iğnelerle kadında bol miktarda yumurta hücresi
geliştirilmeye çalışılır. Bu hücreler daha sonra toplanır.
Erkekten de mastürbasyon yoluyla alınan spermler laboratuarda
özel bir işlemden geçirilir. Ardından sperm ve yumurta hücreleri
laboratuar ortamında birleştirilir. Buna in vitro fertilizasyon
yani kısaca IVF (tüp bebek) denir. Erkeğin spermlerine ait bir
sorun varsa, sperm özel mikroskop yardımıyla yumurta hücresinin
içine konur. Bu özel tekniğe intra-cytoplasmic sperm injeksionu
yani kısaca ICSI (mikro-injeksiyon) denir. Oluşan embrio kadının
rahmine konduktan sonra buraya yerleşmesi (tutunması) beklenir.
· Tüp bebek ve mikroenjeksiyonun başarı
oranı nedir?
Başarı oranı her çiftte farklıdır.İnfertiliteye neden
olan bozukluğun ağırlığı, kadının yaşı, yumurtalıkların rezervi,
yumurtlama yapma kabiliyeti, infertilite süresi, işlemi yapan
ekibin deneyimi, laboratuarın donanımı başarıyı etkileyen
faktörlerdir. Bunlara başarı oranı % 15-%50 arasında değişir.
· İnfertilite tedavisinin özellikleri
nelerdir ?
İnfertil çiftin tedavisi zaman ve sabır gerektiren bir süreçtir.
Bu süreçte doktor ve çift kararları birlikte almalıdır. Genel
olarak mali gideri fazla olan bir tedavidir. Tedaviden her zaman
başarılı sonuç alınamabilir. Uzun sürmüş infertilite vakalarında
aileye tıbbi tedavi kadar psikolojik destek de gerekebilir.
· İnfertilite tedavisinde
komplikasyonlar görülebilir mi ?
Her tedavide olduğu gibi infertilite tedavisinde de
komplikasyonlarla karşılaşılabilir. Kullanılacak ilaçlar ya da
yapılacak ameliyatlar için olası komplikasyonlar hakkında
doktordan bilgi edinmek gerekir. Doktor reçetesi ve kontrolü
olmadan hiçbir ilaç kullanılmamalıdır.